Yapay Zeka (AI) Okuryazarlığı Modülü (Gençler)

Ders 2: Yapay Zeka (AI) Dedektiflik Görevi

Derse başlamadan önce, ders genel bakışını ve ders hazırlık bölümünü okuduğunuzdan emin olun. Eğitmen Rehberi de hazırlanmanıza yardımcı olabilir.

Ders Genel Bakışı


Ders Hazırlığı


Begin Lesson

Hazır?
Derse başla

1. Bölüm: Fotoğraf Görevi

İNTERAKTİF EGZERSİZ

İlk dedektiflik görevinize hoş geldiniz! Şimdi size Türk bir gencin olduğu iki fotoğraf göstereceğim. Bir tanesi gerçek, diğeriyse yapay zeka tarafından üretilmiş. İki fotoğraftaki detaylara, gözlerine, ellerine ve arka plana dikkatlice bakın. Karar vermek için 30 saniyeniz var.

Yüksek Bağlantılı VERSİYON
  • Gerçek Yapay Zeka (AI) üretim araçlarından örnekler kullanın: (Örn. ThisPersonDoesNotExist)
  • “Fotoğraf A” ve “Fotoğraf B” şeklinde açıkça etiketlenmiş iki fotoğrafı yan yana gösterin.
Düşük Bağlantılı VERSİYON
  • Daha önceden hazırlanmış ve çıktısı alınmış olan örnekleri kullanın.
  • Daha yakından bakabilmeleri için elden ele dolaştırın.

Oylama süreci:

Fotoğraf A diyenler sol elini, Fotoğraf B diyenler sağ elini havaya kaldırsın. Sonradan karar değiştirmek yok! Şimdi cevabı görelim...

Cevabı Açıklama ve Öğretme Fırsatı:

Yapay zekanın ürettiği fotoğraf B seçeneğiydi! İpuçlarına birlikte bakalım: Bakın kulakları birbiriyle tam eşleşmiyor, arka plan garip bir şekilde birbirine girmiş ve yüzündeki ışık da tutarlı değil. Yapay zeka gittikçe iyileşiyor, ama hala küçük detaylarda zorlanıyor.

Tartışmayı Başlatın

Gerçek fotoğraflar ve yapay zekanın ürettiği fotoğraflar arasındaki farkları görebilmek sizce neden önemli olabilir?

Beklenen Öğrenci Cevapları ve Bunlara Verebileceğiniz Cevaplar:

  • “Kandırılmamak için” → Aynen öyle! Birisi gerçek bir haberi anlattığını iddia ederek size sahte bir görsel gönderirse neler olabilir?
  • “Okul projeleri için” → Harika fikir! Yapay zekanın ürettiği bir görseli öğretmene söylemeden bir projede kullansanız öğretmeniniz nasıl hisseder?

2. Bölüm Metin Görevi

İNTERAKTİF EGZERSİZ

Son dedektiflik görevimiz! Burada İstanbul’da okul yaşamıyla ilgili iki adet sosyal medya gönderisi görüyoruz. Birini gerçek bir öğrenci yazdı, diğeriniyse ChatGPT.

Örnek Gönderiler:

Gönderi A (İnsan tarafından yazılan):

  • Bugün İstanbul’da trafik acayip kötüydü! Okulun kapısından zor çıktık resmen. 😅 Metrobüs de ağzına kadar doluydu tabii. Bu aralar havalar biraz serinledi en azından. #İstanbulTrafiği #OkulÇıkışı

Gönderi B (Yapay zeka tarafından yazılan):

  • Bugün İstanbul’daki trafik koşulları eğitim kurumlarının çıkış saatlerinde ciddi gecikmelere sebep oldu. Toplu taşıma sistemlerinde yüksek kapasite kullanım seviyelerine ulaşıldı. Ancak, meteorolojik sıcaklıkların düşmesiyle atmosfer koşullarında iyileşme görüldü.

Analiz Tartışması:

  • Bu iki gönderiye baktığınızda gözünüze ne gibi farklılıklar çarpıyor?

Temel Öğretme Noktaları:

  • İnsan tarafından yazılan gönderide yerel konuşma dili kullanılmış (“acayip kötüydü”).
  • Yapay zeka tarafından yazılan gönderi çok resmi ve yerel ifadeleri kullanmıyor.
  • İnsan tarafından yazılan gönderide duygusal reaksiyonlar (😅) ve hashtagler kullanılıyor.
  • Yapay zeka kültürel bağlama ve özgün bir sese sahip değil.
Kapanış

Tebrikler, dedektifler! Yapay zeka içeriklerini fark etmeyi öğreniyorsunuz. Unutmayın: Yapay zeka iyileşmeye devam ediyor, o yüzden sakın merakınızı kaybetmeyin ve sorgulamaya devam edin.

End Lesson

Tebrikler!
Dersi tamamladın


Kaynak:
Bu içerik Meta tarafından sunulmaktadır ve şu anda Harvard University Berkman Klein Center for Internet & Society bünyesindeki Youth and Media programından alınan öğrenim kaynaklarını içermektedir. Bu içerikler, Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 Uluslararası lisansı kapsamında sunulmaktadır. Youth and Media’yı orijinal kaynak olarak belirtmeniz ve lisansın diğer şartlarına uymanız koşuluyla, bu içerikleri kopyalayabilir, türev çalışmalar hazırlayabilir ve ticari ya da ticari olmayan amaçlarla kullanabilirsiniz. Ayrıca oluşturduğunuz yeni çalışmaları da aynı lisans koşulları altında paylaşmanız gerekmektedir.